Dail ceiniog arnofiol

Hydrocotyle ranunculoides

Tarddiad: Gogledd America

Cyfrwng cyflwyno: Drwy’r fasnach planhigion fel planhigyn gardd neu acwariwm sydd wedi ymledu i’r gwyllt naill ai drwy daflu neu’n ddamweiniol.

FPW features

Planhigyn bythol mawr sydd i’w ganfod mewn dwr llonydd neu araf sy’n ymledu am allan i ddwr dyfnach. Yn amodau’r DU, mae matiau o lystyfiant wedi cael eu harsylwi’n tyfu i hyd at 15 metr o’r lan mewn un tymor, gan dyfu oddeutu 20cm y dydd! Y twf ar ei fwyaf ym mis Gorffennaf.

Coesau: llorweddol yn tyfu i fyny o’r ymylon ac yn gallu arnofio ar y wyneb, gyda dail yn tyfu am i fyny o’r dwr. Coesau’r dail hyd at 35cm o hyd gyda’r gwreiddiau bob 25cm yn fras.

Dail: crwn neu siap aren, yn lletach na’u hyd fel rheol a hyd at 18cm mewn diametr.

Blodau: disylw.

Hadau: amherthnasol, ymledu’n llystyfol drwy drawsleoli darnau mân sy’n gallu ffurfio planhigyn newydd.

Ni ddylid ei ddrysu gyda: Dail ceiniog y gors brodorol Hydrocotyle vulgaris.

Effaith

Bioamrywiaeth: mae graddfa ei dwf yn hynod – mae’r coesau’n gallu tyfu hyd at 20cm y dydd a gall ymestyn i fod yn 15m mewn un tymor, pan fydd yr amodau ar eu gorau iddo. Mae’r matiau trwchus yn cysgodi dyfrffyrdd ac yn arwain at lai o gynnwys ocsigen tawdd, sy’n arwain at lai o blanhigion ac anifeiliaid brodorol, neu at eu dileu.

Dymunoldeb: mae’r matiau trwchus yn tagu dyfrffyrdd a systemau draenio ac yn gallu amharu ar lif dwr, gan gynyddu’r risg o lifogydd, a hefyd amharu ar symudiad rhydd cychod hamdden, gan leihau gwerth hamdden y dyfrffyrdd.

NNSS_Image_2155

Rheolaeth

Mecanyddol: Mae torri gan ddefnyddio bwcedi neu gychod torri chwyn yn ei leihau dros dro yn y biomas. Er hynny, mae’n aildyfu’n gyflym iawn ac felly bydd aildorri drwy gydol y tymor tyfu’n angenrheidiol. Heb gael gwared ar yr holl ddeunydd sydd wedi’i dorri o’r dwr, bydd y planhigyn yn siwr o ymledu i lawr yr afon. Pan gredir bod torri’n addas, rhaid gosod rhwyd yn ofalus ar y safle er mwyn sicrhau bod yr holl ddarnau sydd wedi’u torri’n cael eu symud oddi yno.

Cemegol: Mae chwynladdwyr glyffosad yn dda ar gyfer trin dail ceiniog arnofiol. Efallai na fydd chwistrellau confensiynol yn cyrraedd yr holl ddail ar yr ymgais gyntaf, gan fod y dail bychain o dan y prif ganopi’n gallu osgoi’r chwistrell. Mae triniaeth ddilynol yn hanfodol. Rhaid sicrhau cytundeb swyddfa leol Asiantaeth yr Amgylchedd cyn defnyddio chwynladdwyr yn, ar neu wrth ymyl dyfroedd a reolir.